Monday, May 13, 2019

Ngày Vinh Danh Mẹ



    Hôm nay là ngày vinh danh những bà Mẹ trên đất Mỹ, mỗi năm ch có một ngày đó là ngày ch nhật tuần lễ thứ nhì ca tháng 5, từ vài ba ngày trước ông đã thấy các cửa hàng hoa,  các siêu thị, chợ búa chợ nào chợ nấy hoa bán chạy như tôm tươi, các nhà hàng ăn khỏi nói hôm nay khách ra vào đông nườm nượp, nhiều nơi phải xếp hàng dài dằng dặc đợi chờ. Khác với phần đông các gia đình người Việt ở VN, ở các xứ văn minh Âu Mỹ cha mẹ con cái thường sống riêng rẽ nên những ngày gia đình xum họp hàng năm rất ít, họ phải tận dụng những ngày lễ hội như ngảy hôm nay, còn ông thì được người ta cho là đại phúc vẫn còn mẹ và sống bên mẹ hàng ngày;

Người ta "ngày Mẹ" một ngày
Còn ông "ngày Mẹ" mỗi ngày quanh năm

    Tuy khoa học đã tiến bộ vượt bực tuổi thọ con người trung bình cng chỉ khoảng 80-85 đã là thọ rồi; ở tuổi 80 hầu như chưa ai cần lệ thuộc nhờ v vào con cái hay người khác trong vấn đề ăn uống và các sinh hot hàng ngày ngoi trừ những người bệnh tật. Đt được tuổi Đi Th 90 đ là hiếm hoi mà vượt qua được tuổi này li càng ít hơn, ha hoằn lắm mới có người tới được Đi trường th, 100 tuổi. Đây là trường hợp m ông, đầu năm tới c tròn 100 tuổi.

Mẹ ông vài tháng “100
Còn ông sinh nhật “75” tháng rồi

    Nhìn quanh trong đám bạn bè ông ngay cả những người tuổi 70 trở xuống số người còn cha mẹ cũng rất thưa thớt, chỉ có vài ba người và không một ai phải tự tay trông nom săn sóc cha mẹ mình cả, họ là những người đang được hưởng thụ, thong dong tha hồ đi đó đi đây chẳng phải bận bịu cũng chẳng phải lo chăm sóc ai, có chăng là trông nom cháu nội cháu ngoại cho tinh thần thoải mái vui vẻ, đó cũng là điều thú vị vì trẻ con cũng là liều thần dược chống lão hóa mà, khi nào muốn đi du lịch cứ việc nói con cái đưa lũ nhỏ̉i nhà trẻ là tha hồ mà đi. Còn ở tuổi 75 trở lên bạn bè ông tuyệt không một ai còn cha mẹ ngoại trừ ông chẳng có thì giờ rảnh rỗi để nghỉ ngơi nói chi hưởng thụ và du lịch đó đây, mà ngược lại chính cá nhân ông vẫn còn phải trực tiếp cái bổn phận làm con, phải trông nom hầu hạ mẹ mỗi ngày.

Mỗi ngày ba bữa canh ăn
Vừa ra khỏi cửa phải căn giờ về
Canh nồi thịt cá kẻo khê
Nấu cơm phi do canh rau phi nhừ
Hỏi mẹ ăn chi cũng ừ
Nhưng mẹ chỉ́p món vừa nấu xong
Thương mẹ ông không đành lòng
Nhưng ngày nấu nướng không khùng cũng điên
Ông cũng bệnh tật triền miên
Đứng lâu chân cẳng lưng tê rần rần
Mặt mày mắt đổ hoa vân
Nhưng làm chi được chịu phần vậy thôi!

    Ông cũng không phải là con độc nhất còn lại nhưng những người em ông thì chẳng giúp được gì, có cũng như không nên đôi khi ông nghĩ thà không có đỡ phải nghĩ suy!
  
    Buổi chiều mấy thằng con muốn đưa gia đình ra ngoài ăn mừng "ngày Mẹ" nhưng sợ bà nội chờ đợi lâu và không ăn được thức ăn Mỹ, chúng đề ngh mua Phở mang về nhà để bà nội ăn nhưng ông suy nghĩ "ngày Vinh Danh Me"̣ để mẹ ông ngồi ăn một mình cô đơn ở nhà ông không đành lòng, dù nhiều lúc ông rất khó chu và bực mình vì tính tình và những việc m làm trái ông, nhưng từ đáy lòng ông rất thương mẹ ông đề ngh lại với các con ông thay vì đi ăn tiệm Mỹ thì tới nhà hàng Việt để dẫn bà nội cùng đi chung vui với con cháu có hơn không và đó là điều duy nhất ông có thể làm thêm mừng "ngày Mẹ" hôm nay!

Nctd, 2019

Monday, April 8, 2019

Món Qùa Sinh Nhật




   “30 Năm Như Gió Thoảng” tưởng chừng như mới viết hôm qua thế mà đã lại một năm qua rồi, dù biết: “Thời gian như thể bóng câu, vừa qua cửa sổ vụt đâu mất rồi, nhưng ông vẫn không khỏi bàng hoàng kinh ngạc, lẹ qúa hôm nay lại là ngày sinh nhật của ông; Phải chi ông còn trẻ thì cũng không sao nhưng ông đã ở vào cái tuổi “Thất thập Cổ Lai Hy” thì mỗi ngày trôi qua là một ngày đáng kể, sụn sống lưng lại xẹp thêm một tí càng thấy mình gần đất xa trời thêm một ngày; Không phải ông sợ chết nhưng vì còn qúa nhiều việc phải làm mà chưa làm được và qúa nhiều điều phải nói, phải ghi. Ngày sinh nhật cũng là ngày kỷ niệm 31 năm tình nghĩa vợ chồng, ngày sinh thì không một ai có thể chọn lựa còn ngày thành hôn thì ai cũng có thể chọn, và ông đã chọn nó trùng với ngày sinh nhật của mình vì được cái may mắn nó rơi đúng vào ngày thứ bẩy dễ bề tổ chức, chứ nếu không thì ông cũng bó tay, ông chọn hai ngày làm một cho tiện khỏi phải nhiêu khê lích kích nhớ nhiều ngày kỷ niệm trong năm, mặt khác cũng để phòng hờ chữ ‘lỡ’, chỉ lỡ thôi, biết đâu cái cung số đào hoa chiếu mệnh gây hệ lụy thì sao, ở đời ai biết trước chữ ngờ ai dám nói hay, tương lai lỡ giây phút nào đó con tim có bồng bột ‘dại dột’ trao vào tay hình bóng giai nhân nào đó, thì ông cũng không thể nào quên được ngày sinh nhật của mình, mà tặng vợ một cánh hoa gọi là kỷ niệm thành hôn luôn, bằng không chắc sẽ nghe đầy tai những lời than thở với bạn bè:

Chồng tôi còn nhớ được gì
Tâm thì lú lẩn, hồn thì u mê
Đi ra không biết lối về
Làm sao nhớ nổi lời thề trao duyên”

   Đấy cuộc đời cứ luôn phải phòng bị trước sau là vậy! Nói thì nói là do ông quyết định tuy nhiên ông cũng hỏi ý kiến của người vợ tương lai để cho có sự đồng thuận của cả hai, “Thuận vợ thuận chồng tát biển Đông cũng cạn” kẻo không người ta lại nói là hà hiếp bắt nạt vợ; Nhưng hỏi thì cũng bằng thừa vì “Tùy anh quyết định”, trước sau như một suốt từ buổi ban đầu ấy cho đến ngay ngày hôm nay cũng vẫn thế, mọi việc lớn nhỏ đều “tùy anh quyết định”, ngay cả thỉnh thoảng cuối tuần lười nấu nướng muốn đi ra ngoài ăn, bả cũng “anh muốn đi đâu cũng được, tùy anh quyết định” rõ chán! Nhưng đó là điều ông cảm thấy may mắn nhất trong cuộc đời, giản dị là không có chuyện “trống đánh xuôi kèn thổi ngược”, cũng không có vấn đề tranh luận, hay lý sự hành với tỏi, nhưng điều may mắn ấy cũng lại là áp lực nặng nề nhất cho tinh thần ông bởi cuộc đời không phải mọi việc đều suông sẻ, đơn thuần và giản dị như ý muốn, có nhiều vấn đề nan giải gai góc cần phải có sự góp ý của người này người nọ, chín chắn suy nghĩ trước khi quyết định thì ông không biết san sẻ cùng ai, nhiều đêm trằn trọc thao thức một mình bên cạnh bà vợ vẫn ngủ say sưa, âu đó cũng là luật bù trừ!

   Vì ngày sinh nhật của ông nhằm ngày thứ ba trong tuần nên các con ông đã làm kỷ niệm mừng vào ngày thứ bẩy cuối tuần ba ngày trước, thằng út nó biết tính ông cái gì cũng ham, cái gì cũng thích và cái gì cũng biết chỉ vừa đủ, chẳng có cái gì nên trò nên trống đến nơi đến chốn, đủ cả từ võ thuật, âm nhạc, hội họa, thể thao đến tứ đổ tường đều có, nó cũng biết tính ông đơn giản không thích cái gì cầu kỳ câu nệ, cho dù nhà hàng có ngon, có sang trọng cách mấy mà phải đặt chỗ trước hay xếp hàng chờ đợi thì không có ông, năm nay để mừng sinh nhật ông nó muốn cho cả ‘bố’ và gia đình được vui nên nó ghi cho cả nhà tham dự một buổi hướng dẫn vẽ tranh cọ sơn, lại có cả rượu để nhâm nhi cho bức tranh ẩn hiện được cái nét đặc thù của Picasso đôi chút, sau lớp vẽ kéo nhau vào quán “In-N-Out” Burger bình dân đầy thoải mái và dễ chịu thế là xong.

   Ai cũng biết khi chiếc xe xuống dốc thì dù không đạp ga nó cũng cứ lao vùn vụt, càng lúc càng nhanh, thắng gấp thì coi chừng xe sẽ lộn tùng phèo, ông cũng biết vậy, nên mọi việc từ ăn uống thể thao đến thuốc thang ông rất thận trọng, tuy vậy khoảng hai ba tháng nay không hiểu sao sức khỏe ông xuống tệ hại, ông cảm thấy mệt mỏi nhiều hơn, không đi bộ xa vài ba dặm hay liên tục cả tiếng như trước được nữa, chỉ mươi mười lăm phút là đầu óc choáng váng và mắt mờ hẳn đi, ông đã đi Bác Sĩ khám tim họ thử đủ mọi cách nào chụp hình siêu âm, đo tâm động đồ, chạy bộ trên máy, đeo máy theo dõi hoạt động tim liên tục bốn ngày, tất cả đều cho thấy tim hoạt động bình thường, không có triệu chứng gì khác lạ đáng chú ý thể theo lời Bác Sĩ, nhưng thậm tệ nhất là vài lần trong hai tuần rồi vợ chồng ông leo núi ở mấy công viên bảo tồn hoang dã quanh vùng, núi đồi không cao lắm nhưng đi lên cứ khoảng mỗi năm phút là đầu óc choáng váng, mặt mày xây xẩm muốn xỉu rồi, lại phải dừng nghỉ dăm ba phút cứ thế tái diễn suốt chặng đường mòn, khoảng độ non dặm (hơn cây số) ông thấy không thể tiếp tục được nữa đành quay trở xuống.

   Hôm nay mới đúng là ngày sinh nhật của ông, vợ con đi làm cả, không anh em cũng chẳng bạn bè tụ tập quán cà phê tán gẫu như những năm qua, ông muốn đón ngày sinh nhật của mình trong thầm lặng riêng tư, ngồi ôn lại cuộc đời từ thuở nhỏ nơi thôn quê miền Bắc tới bây giờ, từ những mùa đông lạnh giá cóng da chân nứt nẻ rướm máu, nhớ chiếc áo tơi che mưa đan bằng lá dứa choàng qua vai quanh người, nhớ cái ‘tăng-xê’ trú ẩn cạnh gốc cây ‘doi’ ngoài ngõ nhà ông nội, mỗi khi nghe tiếng máy bay khu trục của Pháp hướng về phía làng là chui xuống hầm trú ẩn tránh bom, nhớ cả những lúc lên năm lên sáu bắc ghế đẩu leo ăn vụng dưa và củ hành muối, trong mấy cái ‘chum’ to tướng đầy dưa với hành củ muối trên hành lang cao trước nhà, cái vị mặn, ngọt, chua cộng tí cay ngai ngải mùi củ hành lá nó ngon làm sao ấy. Nhớ lần di cư vào Nam leo lên cái bửng sắt của con tầu há mồm, phải nhắm mắt lại cho mấy chàng lính tây xịt thuốc DDT vào đầu, tới trại tiếp cư Rạch Dừa, Vũng Tầu; sau đó di chuyển vào trại tiếp cư Tôn thọ Tường, Sàigòn lúc xế chiều dưới cơn mưa tầm tã, ở đó ba đêm lại sang trại tạm cư Xóm Củi, Chợ Lớn. Sau khi an cư lạc nghiệp Sàigòn trở thành quê mới thay thế nơi chôn nhau cắt rốn xa vời nơi đất Bắc, Sàigòn ôm ấp cả một giấc mơ huy hoàng của lứa tuổi thanh xuân, với những mối tình học trò tinh khiết dễ thương; Sàigòn dệt mối tình đầu tha thiết ngất ngây nhưng đầy ngang trái; Sàigòn cho cuộc tình thứ hai nóng bỏng rực lửa ái ân. Sàigòn tưởng chừng vĩnh viễn ai dè sau hai mươi mốt năm tròn lại phải ra đi lần nữa, lần này chỉ có một thân một mình chắp cánh tung bay xa nửa vòng trái đất sang định cư ở Mỹ, nhận nơi này làm quê hương thứ hai, tất cả còn in rõ mồn một trong đầu óc ông, rõ hơn cả những tấm hình phim 35mm cũ. Cuộc đời ông còn qúa nhiều mơ ước vẫn chưa thực hiện được mà đã gần hết một đời người, ông cảm thấy tiếc nuối cuộc đời mình vô cùng dù suốt khoảng đường đó đầy ắp những cơ hàn, gian truân và lưu lạc. Để mừng ngày sinh nhât lần thứ 75 này, ông hứa với thâm tâm mình ông sẽ sống trọn quãng đường còn lại chắt chiu từng giây từng phút, tận dụng từng giờ cố gắng hoàn thành những gì còn dang dở; Ở nhà chỉ có ông với một mẹ già, vẫn ngày ba bữa lo ăn cho mẹ, vừa xong bữa sáng lại sàng bữa trưa, tuy mẹ ông không đòi hỏi cũng chẳng yêu cầu món này món nọ, lúc nào hỏi cụ cũng nói “có gì thì ăn nấy” nhưng điều đó không có nghĩa là giản dị dễ dàng, ông biết tính mẹ những món ăn dọn lần thứ ba bất đẳc dĩ lắm cụ phải ăn, bằng không cụ không đụng đũa đến nếu có món gì mới nấu dù chỉ là rau luộc chấm sì dầu. Giá như mọi ngày mỗi sáng sau chén lúa mạch (Oat meal) điểm tâm xong là ông chuẩn bị đi bộ, nhưng hôm nay ngày sinh nhật ông nhớ hơn bẩy thập niên trước mẹ cho con bước vào đời, thì hôm nay ông cũng muốn cố gắng thử lại sức khỏe của mình xem có thể đi bộ như hai ba tháng trước được không, ông quyết định thay vì đi ở gần nhà ông sẽ đi tới quán bán cơm phần Việt Nam cách đây 1.5 dặm (2.4 km) mua thức ăn nóng về cho mẹ già ăn buổi trưa, dù cả buổi sáng nay ông cảm thấy cái đầu nó ngầy ngật ‘ngất ngư con tầu đi’ thật khó chịu. Ông thay đồ lấy túi xách bỏ bình thủy nhỏ nước ấm vào và lấy thỏi kẹo cốm hạt điều nhét túi phòng hờ nhâm nhi khi cần năng lực, ông cắm cúi bước không suy nghĩ để cho đầu óc thảnh thơi, xe cộ chạy vùn vụt hai bên đường cuốn theo cát bụi thời gian và từng phút cuộc đời bay vèo vèo bỏ lại sau lưng, cuốn theo cả đoạn đường trước mặt cuộn dưới gót chân, ông tới lúc nào không hay, nhìn đồng hồ đúng 30 phút tuy có mệt và tim đập nhanh đôi chút, nhưng không thấy xây xẩm mặt mày ông mừng thầm, mua thức ăn xong ngồi nghỉ thêm dăm bẩy phút rồi lại cất bước trở về nhà. Bữa cơm trưa nhìn mẹ già xúc từng muỗng nhỏ chóp chép ngon miệng nuốt, ông cảm thấy chút vui và thoải mái, một công hai việc, hôm nay ông đã đi được ba dặm trong vòng một tiếng cũng không đến nỗi tệ, đó là món quà sinh nhật của ông năm nay.

NguyễnChu Trương Dực
April 2019

Friday, March 8, 2019

Đường Vào Danh hay Vé Mua Danh Ảo


     Lão ngước mắt nhìn đồng hồ treo trên tường đã gần bốn giờ chiều, giờ này người phát thư đã bỏ xong khu xóm lão ở, ngoài trời ánh nắng trưa còn ấm áp đủ làm dịu bớt cái lạnh mùa đông, lão vớ cái áo choàng ngắn vội khoác vào người rồi mở cửa rảo bước ra trước nhà, mở hộp thư vơ trọn một nắm cả thư lẫn mớ giấy lộn quảng cáo mang vào; Tuy vậy vài làn gió lạnh vẫn luồn qua kẽ áo, len vào cổ vào người làm lão rùng mình, mùa này ít khi lão bước ra khỏi nhà trừ khi đi bộ mỗi ngày, hoặc có công việc hay chợ búa mới đi, còn vườn tược cũng đành để mặc cho cỏ hoang ngập lối, nhưng có đi bộ lão cũng phải chờ tới 9-10 giờ sáng mặt trời leo tuốt đỉnh ngọn thông mới dám mò đi. Khoảng 5, 6 năm nay cứ vào Đông là hai bàn tay và hai bàn chân lúc nào cũng lạnh cóng, suốt ngày đêm luôn phải mang vớ thật dầy, găng tay chạy pin mà vẫn lạnh, lão thầm phục mấy ông bạn già đã vào tuổi “Thất thập cổ lai hy” mà vẫn còn đóng đô vùng biển hồ Chicago, hay miền đông bắc tuyết phủ ngập đầu, chứ lão mà còn ở lại cái “thành phố gió” ấy thì chắc đã chết cóng từ lâu. Lật qua lật lại mớ thư toàn quảng cáo trừ một lá làm lão chú ý, gởi từ nhà xuất bản lớn có tiếng lâu đời, phổ biến rộng rãi cỡ nào thì thật tình lão không biết, vì thường chỉ thấy sách xuất hiện trong thư viện chứ không thấy bán ở những nhà sách, giá cả bao nhiêu lão cũng không rành và cũng chẳng thấy ma nào mua, họa may chỉ có những người có tên trong đó mua mà thôi, bởi nó không phải loại tự điển thông dụng, không phải sách cho công chúng đọc để tìm hiểu, trau dồi kiến thức hay những loại truyện trinh thám, kiếm hiệp, hoặc tiểu thuyết mấy ông già, bà già tìm đọc đốt thời gian cho khỏi bị lãng trí, vừa đỡ nhàn rỗi để mấy ông khỏi chui vào khu này tạt ngang xóm nọ, tranh luận ỏm tỏi về những chuyện đâu đâu trên trời dưới biển, ai cũng cho là mình đúng, chẳng ai nhận mình sai.
     Nhìn l thư lão nhớ lại 25 năm về trước năm 1993-94 gì đó lão không nhớ rõ, cũng nhà xuất bản này chẳng hiểu từ đâu moi ra tên lão có cả địa chỉ và ít lý lịch cá nhân, yêu cầu lão xác nhận lý lịch bổ túc thiếu sót và thành quả nếu có, nội dung cho hay là Ban Biên Tập đang duyệt và xem xét dự án sách năm đó để có thể đưa tên lão vào ấn bản. Thú thật lão thầm nghĩ lão chỉ là một người bình thường trong số 260 triệu công dân Hoa Kỳ ngày ấy, cũng không phải là người có tài năng hay xảo thuật đặc biệt, lão không hoạt động chính trị, cũng không có địa vị trong xã hội hay chính trường, vô danh tiểu tốt ngay cả trong đám bạn bè cùng trang lứa cùng thế hệ, thì lý do gì để lão đứng tên hay sánh vai cùng với những nhân vật tiếng tăm, nổi danh ở mọi sinh hoạt trong xã hội Mỹ. Một mảnh bằng bốn năm Đại học gia đình nào chả có, một chứng từ sáng chế “Van Tự Chỉnh Áp Suất Khí Cao”, trong số trên 5 triệu bằng đã cấp đủ loại nằm trong cơ quan sáng chế Hoa Kỳ và Cộng Đồng chung Châu Âu thì có gì đáng kể! Nhưng lão nghĩ chẳng mất mát gì họ yêu cầu thì mình nên lịch sự đáp lại cho đúng phép, lão ký tên rồi gởi; Vài tuần lễ sau lão nhận lá thư thứ hai với lời lẽ đầu tiên chúc mừng lão được chọn vào ấn bản, và những tin tức về phát hành năm ấy, v.v... danh dự mà nói trong lòng lão cũng cảm thấy khoan khoái vui mừng chứ nói không thì đúng là giả dối, đọc lần mò đến cuối thư có giòng ghi số lượng sách đặt mua. Lẽ cố nhiên “Có thực mới vực được đạo” ai cũng vậy nói chi những cơ sở doanh thương, họ cần phải có tiền để trả lương nhân viên và hàng vạn những phí tổn khác! Nhưng thâm tâm lão cảm thấy hơi kỳ kỳ, bỏ tiền đặt hàng có khác gì tự mình đăng quảng cáo cho chính mình có gì hay ho, người hiểu biết họ sẽ chê cười cho thúi mũi! Nếu quả thật nhà xuất bản thấy lão đáng được để tên trong đó theo tiêu chuẩn của họ thì họ cứ việc làm, lão sẵn sàng mua ủng hộ sau khi sách ấn hành; Lão bèn ghi con số “0” rồi gởi đi, theo lão đó chỉ là kỹ thuật chiêu dụ khách hàng của các công ty thương mại mà thôi, có thể họ gởi cho cả hàng ngàn hàng vạn người khác nữa ai biết, đâu phải chỉ một số người; Họ chẳng dại gì để tên lão vào cả, bởi trong xã hội này có rất nhiều người sẵn sàng không những mua mà còn tặng thêm nữa là đằng khác! Vả lại thời gian ấy tinh thần lão còn mải mê tập trung vào nỗ lực xây dựng gia đình, để mấy thằng nhỏ có một đời sống căn bản ổn định, và dành dụm tiền bạc lo tương lai của chúng nên mọi vấn đề khác lão bỏ qua một bên.
     Thời gian tiếp tục trôi qua, một ngày cuối tuần đẹp trời gần cuối năm, lão đưa vợ con đi Thương xá Biển Nam (South Coast Plaza) mua qùa Giáng Sinh cho sắp nhỏ, tình cờ gặp vợ chồng anh bạn đã lâu không gặp, tay bắt mặt mừng chuyện trò thăm hỏi lung tung một lúc, rồi như sực nhớ ra điều gì anh bạn hỏi “À ông Z! Năm ngoái tôi thấy có tên ông trong cuốn “Người trên Xứ Lạ”(*), ông có thành tích gì mà họ in tên ông vào vậy”? Lão rất đỗi ngạc nhiên và cũng không ngờ nhà xuất bản cho in tên lão, bởi lão nghĩ dưới con mắt của những nhà làm thương mại không những lão vô danh lại bủn xỉn thì xin mời đi chỗ khác chơi cho lẹ! Lão thành thật hỏi lại:Có thật vậy không mà sao ông biết?”, anh bạn nói có thằng bạn Luật Sư tên được đăng trong đó, chàng này có tiếng tại tòa vì biện hộ cho những thân chủ nghèo không lấy thù lao; Người bạn tò mò hỏi lại “Còn trường hợp của ông?” Lão đáp: “Có thành tích gì đâu, vẫn làm công như bình thường, hãng cũ công việc cũ chẳng có gì thay đổi”; Lão tiếp luôn “Có thể nào họ bốc thăm mỗi cộng đồng vài người để cho sách thể hiện sự hợp chủng và đa dạng chăng!” Anh bạn không chịu quău con mắt “Ông nói chi lạ phải có cái gì chứ!?” Lão cười “Thật mà!” rồi kể đầu đuôi lá thư cho bạn nghe lão tiếp “Chắc là tôi may mắn trúng số đề!”.
     Trong lòng lão thầm cám ơn nhà xuất bản, nhưng thành tâm mà nói lão chẳng thấy gì vui sướng hơn vì bên cạnh đã có người vợ hiền lành thật thà và mấy thằng con kháu khỉnh. Tên có in trong sách cũng không đem đến một chút ảnh hưởng hay danh tiếng, lợi ích thiết thực nào trong đời sống, công việc vẫn vậy, lương lậu vẫn dậm chân tại chỗ vì nền kinh tế thế giới đang hồi suy sụp, lão phân vân chẳng hiểu nhà xuất bản sao lại để tên lão vào, hay “Chó ngáp phải ruồi” cái khung cuối cùng trong khuôn còn trống, vào giây phút chót khi bản in chực chờ lên máy, người quản lý thấy cái tên lão ngồ ngộ bèn lấy nhét đại vào cho xong kẻo trễ giờ phát hành, e bị xếp lớn cho nghỉ việc thì nguy. Mua qùa cho con xong, chia tay vợ chồng anh bạn, lão dẫn con lần dọc theo hành lang thương xá ghé vào nhà sách gần đấy, cũng muốn chính mắt mình nhìn xem họ in ra sao, và nếu giá phải chăng thì mua một cuốn ủng hộ, luôn thể giữ làm kỷ niệm cho vui nhưng nhà sách không có; Rồi cuộc sống bận bịu bù đầu ngày này qua tháng khác lần lượt qua nhanh, Xuân Hạ Thu Đông bốn mùa tiếp tục nối đuôi như trẻ em rước đèn Trung Thu, lão cũng quên luôn chẳng hề nghĩ tới.
     Sau bữa cơm chiều lão mở lá thư ra đọc, cũng như lần trước nhà xuất bản yêu cầu kiểm chứng và bổ túc lai lịch. Lão tự hỏi sau một phần tư thế kỷ đã trôi qua, ngày nay dân số Hoa Kỳ lên đến 330 triệu tức 70 triệu người hơn xưa, hằng hà sa số nhân tài sách vở nào in cho xuể. Riêng cộng đồng người Việt nhỏ nhoi cũng đã có biết bao nhiêu Thạc Sĩ, Tiến Sĩ, Giảng sư Đại học, Bác Sĩ nhan nhản, Khoa Học gia và Sáng chế gia cũng lắm, Tướng Tá phục vụ trong quân đội cũng nhiều, sao họ lại liên lạc với lão, nhưng họ yêu cầu xác nhận thì cứ trả lời cho xong, nhất là thời buổi văn minh tân tiến họ có cả chương mục điện tử cho riêng từng cá nhân để vào đó mà cập nhật cũng tiện, lão sửa lại lý lịch đã về hưu, không còn làm cho công ty nào nữa, sở thích thì đủ thứ, du lịch, săn ảnh, leo núi leo đồi vẫn ham, rảnh thì viết lách lăng nhăng!
     Hai ngày sau lão nhận được vài cú phôn số lạ, kinh nghiệm cho lão biết cứ im lặng là vàng, nếu người quen hay những cơ sở quan trọng họ sẽ có lời nhắn để lại, bởi trước đây nhiều lần vì lịch sự mở nghe thì phần lớn nếu không quảng cáo chào hàng “Bác có mua nhà không bác?” thì cũng thống kê này kiểm tra nọ hoặc gọi nhầm số, nhiều khi vừa mở máy tiếng he-lô còn chưa kịp thoát khỏi đầu môi, đã nghe một tràng tiếng ngoại quốc phun ra tua tủa, như súng liên thanh nhả đạn nghe mà phát sợ, tệ hơn nữa còn gọi đòi nợ mới chết chứ, tên ma tên qủy nào không biết mà lại lấy số lão; Lão đã phải đổi phôn mấy lần mà cũng không tránh khỏi, nên chỉ còn mỗi cách không nhấc là xong. Mở hộp thư nhắn tin trong điện thoại có lời nhắn từ nhà xuất bản, nhã nhặn yêu cầu lão gọi lại hoặc cho biết giờ thuận tiện để họ gọi; Qua kinh nghiệm những lần nói chuyện với tiếp viên của các công ty dịch vụ như du lịch, điện thoại, truyền hình, v.v..., lão biết họ là những chuyên viên được huấn luyện thuần thục về mọi kỹ thuật chào hàng theo từng loại khách, ăn nói lưu loát lịch thiệp và đặc biệt kiên nhẫn có thừa, chẳng khác mấy “Bà mai” thuở trước thay mặt “Ông Tơ Bà Nguyệt” đi xe duyên, dù chàng có đi bán dạo cũng hái ra tiền, cứ như tiền bọc trong trái xung không bằng! Còn cô có xấu cỡ nào thì cũng thành duyên dáng, đẹp từ trong ra ngoài “cái nết đánh chết cái đẹp” mà; Lão nhớ hồi nhỏ hay nghe bà hàng xóm cạnh nhà mắng con “Gớm cái con bé này sao mà nó lèo nhèo nói dai như điả” nghĩ lại lão thấy chưa thấm thía gì so với những chuyên viên chào hàng trên đất Mỹ, thua xa! Lão biết thế nên chẳng dại gì gọi vào giờ nấu cơm chiều, vì nồi thịt hay nồi cá kho sẽ cháy và nồi cơm sẽ khét, nồi canh có cơ hội trào, lão lựa giờ xê xế trưa rảnh rang mới gọi, tinh thần cũng chuẩn bị để ngưng khi cần thiết. Lão gọi và gặp bà tiếp viên nghe giọng nói lão đoán bà cũng lớn tuổi, mở đầu cũng là lời chúc mừng lão đã được Ban Biên Tập chọn lựa để in vào sách, và những lời ca ngợi thành tựu trong cuộc đời của lão, thổi cho lão bay cao tới tận chín tầng mây xanh, giống như ta bơm khí Helium vào qủa bong bóng thả cho bay, lão im lặng lắng nghe lòng cười thầm, thỉnh thoảng chêm vào tiếng “Cảm ơn” hoặc “Bà quá khen” để bà khỏi cảm thấy ngượng như đang nói với khoảng không; Tiếp theo là phần trình bầy ấn bản năm nay không những in thành sách mà còn được duy trì trên mạng điện tử, mọi người khắp nơi trên thế giới đều có thể vào tìm hiểu, tên ông sẽ đứng chung với hơn một triệu rưỡi nhân vật nổi tiếng, và nằm vĩnh viễn trong đó qua nhiều thế hệ, từ đời con đến cháu kể cả chắt ông sẽ thấy chúng sẽ hãnh diện biết về giá trị cuộc đời của ông mà theo gương, lão chỉ ừ hử cho qua. Có đến mười phút với những lời chúc mừng và ca ngợi, tựu chung chỉ nhằm vào mục đích cuối cùng là thu hút khách đặt hàng, mà bà hay bất cứ nhân viên giao dịch nào cũng phải cố gắng chu toàn nhiệm vụ, bà trình bầy những phí tổn không những chỉ ấn loát mà còn duy trì và bổ túc trang mạng mãi mãi về sau, và để duy trì tên ông trong đó thế hệ này qua thế hệ khác, ông chỉ phải trả có một lần lệ phí gần ngàn đô mà thôi.
     Hàng ngày nếu ai chịu khó theo dõi tin tức truyền thông thì đều biết các cơ sở thương mại, các công ty xí nghiệp tư muốn sử dụng tên tuổi những danh nhân, những nhân vật nổi tiếng trong chính trường hoặc mời họ tham gia một sinh hoạt nào thường phải trả cho họ mộtlệ phí khoảng từ vài chục ngàn đô trở lên, tùy theo địa vị cao thấp của từng cá nhân; Nên theo lão nghĩ để bù đắp vào khoản chi phí dùng tên những nhân vật này cho tăng phần giá trị của cuốn sách, thì nhà xuất bản phải tìm kiếm những người bình thường như lão, mà lại muốn được đăng tên hầu mong có một chút danh ảo tưởng trả phụ. Nghe bà trình bầy và cho giá bây giờ tới lượt lão phải tìm cách từ chối khéo cho đỡ sống sượng, lão nhẹ nhàng nói cho bà ta hiểu những suy nghĩ của lão về cuộc sống, và lão chưa làm được gì vẻ vang hay thành công để phô trương với đời, lão không xứng đáng để đứng tên trong ấn bản lớn của nhà xuất bản, xin hãy dành cho người khác xứng đáng hơn; Cố nhiên trong lãnh vực nghề nghiệp bà đâu dễ dàng chịu thua nhanh như vậy, bà bắt đầu hạ giá xuống còn ba phần tư số ban đầu như để “đít-cao” (discount) đặc biệt cho lão, nghe tới “đít-cao” lão thích lắm, nhưng cũng đành phải gạt tính tham danh hay mơ mộng của mấy tay "Yamaha" mà chối từ, nại cớ không cảm thấy thoải mái với lương tâm. Chưa thuyết phục được khách hàng trả tiền trọn gói, bà thay đổi chiến thuật chiêu hàng trong siêu thị lớn, trọn bộ nhiều qúa nên giá cao, bà bèn giảm số lượng bộ hàng cho giá hạ hơn, ... lão vẫn một mực chối từ: “Tôi hiểu mua bất cứ gì thì cũng phải có giá của nó, nhưng thât sự vấn đề này hoàn toàn nằm ngoài dự liệu và ngược với lối sống của tôi”; Vẫn chưa chiêu dụ được người khách keo kiệt cứng đầu này, bà đưa ra chiêu cuối cùng đại để đặt cọc một số nhỏ để giữ tên trên mạng, sau ba tháng nếu thích thì trả nốt bằng không thì lấy tiền lại không mất xu nào; Lão nhìn đồng hồ thấy thời gian đã kéo dài qúa lâu và cuộc phỏng vấn chỉ còn là màn kèo nài mua bán, hệt như bà bán hàng trong buổi chợ chiều muốn bán cho nốt bó rau còn lại, đã đến lúc lão thấy cần phải kết thúc cuộc phỏng vấn cho nhanh, thâm ý cũng muốn cho bà biết lão không phải hạng người mặc cả bán mua danh vọng, nhưng ngại miệng và không lỡ nhẫn tâm mà chỉ ngỏ lời cảm ơn và trấn an bà rằng có cả vạn người khác xứng đáng hơn lão, lão nghĩ họ sẵn sàng đăng tên trong sách để bà ta khỏi buồn lòng rồi cúp máy; Dù vậy lão cũng cảm thấy đôi chút áy náy trong lòng vì đã làm bà nản chí và thất vọng, tiếc thay lão không thể làm gì khác hơn!
     “Hữu xạ tự nhiên hương” vẫn đúng trong bất cứ hoàn cảnh nào, thời gian và môi trường nào, một người có thực tài thì tự nhiên sẽ được người biết đến, nhất là vào thời đại của App (Ép), Facebook (Phết-búc), Tweeter (Tuýt-tơ) ngày nay, không cần phải chờ một đồn mười, mười đồn trăm mà chỉ cần vài tiếng đồng hồ, danh sẽ lan tràn trên khắp thế giới đâu cần phải bỏ tiền ra mua, mà mua sao được vì con đường đưa đến công danh không phải tự nhiên mà có, cũng không dễ để ai cũng có thể đạt được, nó đòi hỏi thời gian công sức và tài lực thật sự. Có tài mà đốt giai đoạn còn phải trả giá huống hồ là không, cái giá thật vô lường tùy thuộc bản tính cùng lối sống của mỗi cá nhân, mức thang danh vọng cao thấp cũng tùy thuộc khả năng, bằng không chỉ mang tủi nhục hay ôm hận suốt đời cho dù đã bước được lên đỉnh đài danh vọng. Không phải người đời không hiểu, nhưng có người vẫn vì tham vọng mà lu mờ lý trí. Trên đời ai chẳng thích danh, lão cũng không ngoại lệ, nhưng danh phải do thực tài tạo lên mới đáng qúy đáng trọng, chứ mua thì có khác gì kẻ mua tấm vé để chụp hình đứng bên Tổng Thống trong những bữa ăn gây qũy mùa tranh cử. Cá nhân lão cho đến giờ phút này gần cuối cuộc đời lão vẫn chưa làm được một cái gì đáng kể ngay cả cho bản thân, gia đình thì nói gì đến xã hội hay chuyện “Đội đá vá trời” làm chi, cái thú của lão là viết lách lăng nhăng mà viết vẫn chưa ra hồn, người đời đôi khi còn chê bai chế diễu, văn chương chữ nghiã trả lại thầy hết thì tìm danh vọng sao ra? Chỉ một điều làm lão cảm thấy vui sướng và không hổ thẹn với lương tâm, là cuộc đời lão lúc nào cũng sống ngay thẳng, không khoe khoang không luồn cúi, chẳng a dua bợ đỡ, trung thực với mình với người, qúy trọng bạn bè trên căn bản tương kính tựu kính, ai cùng quan điểm nhân sinh thì tới, chẳng tới để cầu thân cầu vinh, hay kết bè kết phái.
     Mùa Đông tuy lạnh lẽo nhưng bầu trời vẫn đẹp và vẫn trong xanh, dù mưa có rơi lác đác nhưng sau cơn mưa trời lại sáng, tuyết vẫn trắng ngần trên đỉnh núi và không hoen ố bụi trần, ngày ngày hạnh phúc thanh thản bên gia đình vợ con cần gì phải cầu lợi mua danh. Xem ra độ rày mỗi chiều nấu nướng thay vợ đang còn bận bịu đi làm, lão bỗng trở thành “Đầu bếp giỏi” lúc nào không hay, thú vị và vui sướng thay!!!

Nctd
Cuối Đông, February 2019
(*) Tên tượng trưng

Thursday, November 29, 2018

Phòng Mạch Bác Sĩ Việt



        Gần đây tôi phải đưa mẹ tôi đi Bác Sĩ trong cộng đồng người Việt quận Cam. Bước chân vào phòng mạch tôi dắt mẹ tôi tới ngồi nơi ghế chờ đợi xong xuôi rồi tôi bước tới quầy ghi tên vào sổ bệnh nhân hiện diện, một nhân viên phái nữ khoảng tuổi trung tuần ngồi sau quầy ngước lên nhìn tôi cất tiếng tuy không vui vẻ niềm nở cho lắm nhưng cũng đủ lịch sự: “Chào BácBác có hẹn không”? Tôi đáp với chút nhấn mạnh hai chữ đầu “Mẹ tôi có hẹn” như một lời nhắc khéo trước “bệnh nhân là mẹ tôi” vừa chỉ tay về phía mẹ tôi ngồi cho nhân viên nhìn thấy, bà nhân viên hướng về phía mẹ tôi nói lớn “Bác ơi cho con mượn cái ID và thẻ Y tế của Bác!” Tôi vội quay mặt đi chỗ khác để che giấu nỗi thất vọng và hơi chút bực mình. Vâng! đây không phải là lần đầu tiên, cũng không chỉ ở nơi này tôi nghe cách xưng hô như vậy của các nhân viên phòng y tế người Việt, cũng không chỉ riêng những người trẻ trưởng thành trên quê hương mới này, mà kể cả những người lớn 40, 50 tuổi ngoài cũng vậy, nhiều người chỉ nhìn cử chỉ và cung cách đối xử giữa nhân viên với nhau cũng biết họ sinh ra và lớn lên ở Việt Nam; chắc hẳn ở lứa tuổi này không ai có thể quên được tập tục của người Việt không cho phép xưng hô như vậy; Nếu đã gọi con là chú, bác, cô, dì thì phải kêu cha mẹ họ tối thiểu cũng là “ông hay bà” một cách thật xã giao bâng quơ, chứ không thể xưng hô ngang "cá mè một lứa" như thế được. Mặt khác trong xã hội VN nửa thế kỷ trước những người già trên 70, 80 đã được gọi là “cụ” rồi chứ ít ai gọi là ông hay bà, trong khi bà cụ tôi chỉ nhìn vóc dáng lụm khụm bề ngoài cũng nhận ra là cụ đã già lắm, mà nhân viên khi hỏi bệnh nhân để kiểm chứng lý lịch đều biết tuổi bệnh nhân, chắc hẳn hơn cả tuổi ông bà nội ngoại của chính cá nhân họ rồi, bởi thật ra có bao nhiêu người còn sống được đến cái tuổi 98 này; tôi không hiểu họ có bao giờ gọi tiếng “ông, bà” ngay trong gia đình họ! Chính vì vậy đôi khi tôi phải dùng tiếng Anh trả lời họ với ước mong họ cũng nói tiếng Anh “You and I” lại cho dễ nghe và chẳng có gì tôi phải phàn nàn, chứ ngôn ngữ kiểu gì mà con cũng Bác, mẹ cũng Bác, đúng là thứ ngôn ngữ mất gốc dùng tra tấn cái lỗ tai người nghe, chứ không phải là ngôn ngữ Việt của một nền văn hóa với một lịch sử lâu dài, và một xã hội có tôn ti trật tự mà Tổ tiên đã bao đời gìn giữ!

     Một điểm khác không kém phần quan trọng là phong cách phục vụ bệnh nhân cũng như thời gian chờ đợi ở phòng mạch; khác hẳn với các phòng mạch trong tổ hợp y tế Mỹ mà tôi đã xử dụng hơn ba chục năm qua, nhân viên cũng như y tá rất niềm nở, nhã nhặn và lịch sự, không bao giờ thiếu nụ cười trên môi dù ai cũng biết đó là những nụ cười thương mại nụ cười giữ khách giữ việc, nhưng vẫn tốt hơn là những khuôn mặt khó đăm đăm hay những ánh mắt tẻ nhạt nhìn bệnh nhân, và thời gian chờ đợi ở phòng mạch trong tổ hợp bản xứ thường không qúa 15 phút, ngoại trừ các bác sĩ chuyên khoa đôi khi lâu hơn một chút, nhưng thường y tá sẽ ra báo cho bệnh nhân biết trong những trường hợp đặc biệt này; Tuy vậy không phải trong các tổ hợp này không có Bác Sĩ hay nhân viên gốc Việt, nhưng bởi vì họ được huấn luyện theo phương thức của xã hội văn minh với một cái nhìn thực tế hơn: “Tiền lương của qúy vị tùy thuộc vào số bệnh nhân mà qúy vị đang và sẽ phục vụ”! Còn mỗi lần tôi đưa mẹ tôi đi phòng mạch Bác Sĩ Việt thời gian chờ đợi thường không dưới 30 phút trở lên và một điều cũng thật lạ xảy ra đã nhiều lần ngay trước mắt tôi, rất dễ nhận là nhiều bệnh nhân vào sau chỉ chờ có 5, 10 phút là đã được gọi vào khám trước! Tôi không thể tìm được một lý do thích đáng hợp lý nào để biện minh cho những trường hợp này, nếu nói là họ có hẹn trước giờ mẹ tôi nhưng họ đến sau và đã qúa giờ hẹn của mẹ tôi thì họ phải chờ sau mẹ tôi, cớ sao nhân viên lại cho họ vào trước, lẽ cố nhiên tôi có quyền vặn hỏi nhưng tôi nghĩ chuyện không đáng để tôi phải tranh luận tay đôi với họ, thôi thì lần sau tìm BS khác cho xong. Tuy tôi cũng đã nghe nhiều người nói nhưng không dám chắc là đúng hay sai, không hiểu có phải vì họ có bảo hiểm tư tốt hơn hay là bà con thân nhân nên được ưu tiên hơn những bệnh nhân dùng thẻ trợ giúp y tế tiểu bang chăng? Chứ thật tình mỗi lần đưa mẹ tôi đi Bác Sĩ và nhìn thấy cảnh này tôi lại chợt nhớ lại vụ Xì-căng-đan y tế trong cộng đồng người Việt tỵ nạn quận Cam hồi đầu thập niên 1980, nhưng tôi hy vọng rằng sẽ không có vụ Xì-căng-đan y tế nào khác nữa trong tương lai, nhất là trên phương diện nhân quyền và bình đẳng giữa bệnh nhân!

Nctd

Đầu Đông 2018

   

Monday, November 19, 2018

Đối thoại tiếng Việt





     Tôi chọn phòng thử máu này trước hết vì nó gần nhà chỉ cách khoảng hơn dặm hay non hai cây số để tôi có thể đi bộ tới một cách dễ dàng, thứ hai phòng thử ở trong Chẩn Y Viện mới xây cất khoảng hơn năm đẹp đẽ khang trang, nằm trong khu thương mại cũng vừa mới thành lập được ba năm, và vẫn đang tiếp tục phát triển trên những phần đất hoang còn lại; Buớc vào trong toà nhà tôi lần theo khu hành lang rộng trang hoàng đẹp mắt với nhiều quầy ngăn, tiếp đón bệnh nhân của các Bác Sĩ chuyên khoa khác nhau, đến phòng chờ đợi lấy máu của một công ty dịch vụ lớn bản xứ tôi đã chọn từ nhiều năm qua. Sau khi tự ghi tên hiện diện vào hệ thống điện toán vợ chồng tôi ngồi ghế chờ, ngước nhìn lên màn ảnh thông tin nơi góc phòng chúng tôi là bệnh nhân thứ năm và sáu sẽ đến lượt trong vòng 12 tới 15 phút, trong phòng đã có năm sáu thân chủ chờ sẵn, tôi luôn cẩn thận làm hẹn từ vài tuần trước dù văn phòng có nhận bệnh nhân đến không cần hẹn, vài phút sau một cô y tá da trắng hiện ra phía sau quầy tiếp khách gọi một bệnh nhân vào, gương mặt cô lạnh lùng không một thoáng vui tươi, tiếp đến một bà y tá người Á Đông mở cửa gọi người kế tiếp, nét mặt bà cũng giống cô trước không có gì là niềm nở. Kinh nghiệm đi thử máu nhiều lần tại nhiều địa điểm khác nhau trong những năm qua cho tôi một nhận xét tương tự là hầu hết các nhân viên phụ trách các nơi lấy máu đều không được vui theo như tiêu chuẩn phục vụ thân chủ, nếu không muốn nói là căng thẳng, không giống những Y tá ở các phòng mạch Bác Sĩ hay nhà thương họ niềm nở tươi cười, và ăn nói rất lịch sự nhã nhặn với bệnh nhân, tôi không hiểu lý do tại sao có sự khác biệt này! Sau khi ngồi chờ khoảng 10 phút đến lượt bà xã tôi được gọi vào, dăm phút trôi qua bà xã tôi trở ra ngoắc tôi và nói cô y tá gọi đến phiên tôi vào, trên màn ảnh bệnh nhân thử máu tên tôi cũng đã được lấy ra khỏi danh sách chờ đợi và người kế đun lên hàng đầu, tôi mở cửa bước vào giữa hành lang trống rỗng không thấy bóng dáng y tá nào đợi tiếp tôi, tôi cũng không biết phòng nào để vào, chợt xuất hiện cô y tá da trắng lúc nãy bước ra từ một phòng thấy tôi đứng xớ rớ cô ta hỏi trống “Ông cần gì?”; “Có một nhân viên bảo đến lượt tôi vào!” tôi đáp; Thay vì như ở các trung tâm y tế bình thường cô ta phải đi hỏi những y tá có mặt xem có ai gọi tôi không, mà vỏn vẹn chỉ có ba cô y tá làm việc sáng nay kể luôn cô, nhưng không cô vẫn đứng nguyên tại chỗ đáp ngay với giọng lạnh lùng “Không có ai gọi ông cả”! Tôi đành quay trở ra ngồi chờ tiếp, vợ tôi hỏi sao lại ra tôi nói “Có thấy ai đón đâu”? vợ tôi nói mau “Momy bảo bố vào phòng số 3 mà, có cô y tá người Việt chờ”; “Anh có nghe em nói gì đâu” tôi trả lời và tiếp “Em biết anh đâu có thính tai mà nói gió với nói hiệu thì bố ai mà nghe”! Chưa đầy phút sau cô y tá người Việt vừa lấy máu cho bà xã tôi mở cửa gọi tôi vào, cô khoảng độ ba mấy bốn mươi người thấp bé, cũng vậy vẻ mặt cô thản nhiên không một lời chào, qua khỏi cửa cô le te đi trước nói vọng lại “Chú vào phòng số ba”, tôi bước theo sau vào trong phòng, cô tới ngay máy điện toán chăm chú đánh dữ kiện vào bản chữ để mở hồ sơ tôi, chẳng cần quay mặt lại cô hỏi một câu gì đó, cô nói quá nhỏ và quá nhẹ tôi không nghe rõ, cũng chả biết cô nói tiếng Việt hay tiếng Anh, nhưng tôi chắc cô nói tiếng Việt vì cô biết tôi là người Việt, không thấy tôi trả lời cô quay đầu lại nhìn tôi hỏi lí nhí lần nữa tôi nghe tiếng còn tiếng mất không biết cô nói gì, nhưng vốn đã quen với những thủ tục đầu tiên khi bước chân vào phòng y tế các nhân viên y tá luôn hỏi lý lịch bệnh nhân để kiểm chứng với những dữ kiện trong kho lưu trữ điện toán xem có đúng hay không, tôi nói luôn một lèo họ tên cùng ngày sinh tháng đẻ, cô lại dán mắt vào màn ảnh hỏi tiếp một câu gì đó mà tôi nghe có âm “iii..” ở cuối câu, tôi vội nghĩ đã có họ có tên, có ngày sinh tháng đẻ thì kế tiếp là địa chỉ, tôi đọc luôn địa chỉ của tôi, cô cũng đánh bản chữ ghi vào máy, rồi cô quay lại chỉ tôi ngồi ghế để đo áp suất huyết, rồi lên bàn cân tôi dạ vâng rất nhã nhặn lịch sự như một lời nhắc khéo xin cô ăn nói cho dễ nghe vui vẻ một chút, làm gì mà khó đăm đăm như thế; không phải tôi thích thú gì những lời ngọt ngào chót lưỡi đầu môi bâng quơ nhưng ít ra người Y tá phải biết tôn trọng bệnh nhân thì bệnh nhân mới tôn trọng họ lại được, hơn nữa cô phải hiểu rằng cô làm việc cho quyền lợi của chính cá nhân mình trước, kế đến là công ty cô làm việc chứ không phải cô làm bố thí cho người khác, vì bệnh nhân có bảo hiểm trả tiền dịch vụ mà họ thụ hưởng.

    Khi đo vòng bụng cô bảo tôi “vòng bụng chú nhỏ hơn vòng bụng cô” ý chỉ bà xã tôi, tôi nghĩ bụng “chắc bệnh nhân của cô toàn là những thân chủ trung thành hoặc cổ đông lớn của mấy hãng bia hơi hoặc bia ôm hay sao” chứ “bụng tôi sao sánh được với bụng gái xề”, nhưng đâu dám nói ra, tôi nói vui để cô đừng nghĩ những người tới thử máu toàn những người bệnh tật tính tình khô cằn như sỏi đá “Bụng tôi làm sao sánh được với qúy bà đã sanh vài ba lưá”! Trong khi cô làm phận sự tôi cất tiếng thăm hỏi vài câu xã giao cho không khí đỡ căng thẳng ngột ngạt, chứ thật ra cô có nói gì đi nữa tôi cũng chẳng nghe được trọn câu, tiếp theo cô hỏi tôi một câu gì đó mà tôi nghe dường như là  “Chú có làm hẹn phải không?” tôi đáp “Có tôi lấy hẹn từ vài tuần trước qua mạng điện tử”, trả lời xong tôi mới thấy hình như đó không phải là câu cô muốn hỏi bởi nó không ăn nhằm ăn nhò gì tới vấn đề cô đang làm hoặc sẽ làm; tôi nhìn cô yên lặng chờ đợi cô lập lại câu hỏi, cô vẫn một âm điệu thật nhỏ và nhanh không hề thay đổi, trái hẳn khi tôi đến các phòng mạch chỉ có nhân viên nói tiếng Anh, khi thấy tôi trả lời không đúng hoặc tôi chăm chú lắng nghe thì các cô nói chậm rãi, lớn hơn và rõ ràng cho tôi nghe dễ, cô tiếp tục hỏi tôi phải cố tâm chú ý lần này thì tôi nghe câu hỏi “Chú đã ăn sáng chưa?” tôi đáp “Ăn rồi vì thử nghiệm này không đòi hỏi ăn kiêng”, thì ra câu vừa rồi cô hỏi chính là câu lúc nãy chứ không phải cô hỏi tôi có hẹn hay không! cô nói tiếp “Chú cho con mượn ID” tôi móc ví lấy bằng lái xe đưa cho cô, lại một lần nữa tôi chợt nghĩ đây chính là câu thứ ba mà cô hỏi tôi chứ không phải hỏi địa chỉ như tôi đoán bởi chữ “ID” và “địa chỉ” mà chính tai tôi đã lầm.

    Thủ tục giấy tờ xong xuôi cô bắt đầu sửa soạn cho việc lấy máu, cô chích mũi kim vào gân máu cánh tay tôi giật nẩy mình một phản xạ tự nhiên của tôi bất cứ lúc nào dù chích ngừa hay lấy máu, và cũng rất thường tình ở các phòng mạch Bác Sĩ các y tá đều nói lời xin lỗi dù chỉ là bâng quơ vô nghiã, phải chăng “I’m sorry!” nhẹ nhàng dễ nói hơn là “Tôi xin lỗi!” vì thật ra cô có làm lỗi gì đâu mà xin! Lấy máu xong cô dán cái nhãn tên ngày sinh bệnh nhân và loại thí nghiệm vào ống máu rồi đưa trước mắt cho tôi kiểm chứng xem có đúng không, luôn cả tờ giấy chứng nhận bệnh nhân đã thử máu. Xong xuôi cô bảo tôi “Chú đã xong”, tôi nghe rõ ràng như thế và không thấy cô mấp máy đôi môi thêm câu gì nữa. Tôi chào cô không quên chúc cô một ngày vui rồi mở cửa ra về, ra tới xe chuẩn bị đề máy chợt điện thoại cầm tay reo vang, mở lên thấy số lạ định cúp nhưng thử nghe có giọng thiếu nữ nói nhanh “Chú ơi chú quên ký tên”, một chút thắc mắc chưa chắc chắn ai tôi hỏi lại “Có phải phòng thử máu không?” “Dạ phải, chú vào ký tên cho con”; Vâng tôi vào ngay! Tôi trở vào ký cho xong thủ tục.

     Bình thường tôi không có trở ngại gì với các nhân viên Mỹ hay ngoại quốc vì với họ khi tiếp chuyện thì mặt đối mặt, mắt nhìn mắt dễ hiểu dễ nghe, gặp bệnh nhân lớn tuổi họ nói chậm rãi và chú ý lắng nghe nhưng nhân viên người Việt mỉnh thì không! Tôi không giận hay trách móc gì cô bởi đây không phải lần đầu tôi gặp nhân viên thử máu cùng nói chung một thứ tiếng mà chỉ tự nhủ thầm đối thoại bằng tiếng mẹ đẻ mà cũng khó khăn ghê nhỉ và càng thắc mắc hơn nữa là công việc ở phòng thử máu trông đâu có gì khó khăn hay nặng nhọc mà sao những nụ cười biến mất trên đôi môi!

Nctd
Tháng 11, 2018

Tuesday, November 6, 2018

Con cái và Cha Mẹ già



     Các cụ ngày xưa có câu “Cha mẹ nuôi con như trời như biển; Con nuôi cha mẹ con kể từng ngày”, câu nói hàm chứa đầy trách móc và đắng cay của các bậc cha mẹ trong tuổi già bóng xế, câu châm ngôn đó đã có từ thời buổi xa xưa khi con người còn chưa đến nỗi phải chạy đua với thời gian và vật lộn với những nhu cầu vật chất trong cuộc sống quá nhiều như thời nay, đã cho thấy có những khó khăn lớn lao khi phải săn sóc cha mẹ già. Vì thế so sánh nuôi con và nuôi cha mẹ chẳng khác nào so sánh ban ngày và ban đêm vì nuôi con cái khi còn nhỏ là một niềm hạnh phúc tràn trề đầy phấn khởi, ngoài việc trẻ thơ mang đến cho gia đình những nụ cười tươi vui thoải mái khi cha mẹ mệt mỏi vất vả, nó còn là nụ hoa xuân chớm nở từ một tình yêu nồng thắm được ấp ủ từ khi kết hôn, hoặc nó là sợi dây liên kết ràng buộc giữa tình nghiã vợ chồng ngày thêm bền vững; Cũng chính vì thế chỉ thấy người ta tới viện mồ côi xin trẻ con về nuôi chứ có thấy ai vào viện dưỡng lão nhận nuôi mấy ông bà già bao giờ! Bởi thế không lạ lùng gì khi mà hàng ngày ta nghe chẳng thiếu những tranh chấp giữa anh chị em trong gia đình có cha mẹ già, vấn đề tranh cãi và đun đẩy cho nhau xẩy ra nhan nhản chung quanh, thậm chí còn có kẻ thiếu lương tâm ngược đãi cha mẹ già là đằng khác. Trong số những người ông quen biết cũng có hai gia đình vợ chồng họ còn đi làm cả, và hai bà là con gái út trong gia đình khá đông anh chị em, nhưng cả hai bà đều phải trông nom săn sóc mẹ gìa, vì các anh các chị không ai chịu nhận đẩy bà cụ cho cô em út viện cớ “Mẹ thương cô mẹ thích ở với cô”, chỉ tội nghiệp hai ông chồng “há miệng mắc quai” nên đành “ngậm bồ hòn làm ngọt”.

     Ngay chính bản thân ông cũng vậy hiện tại vợ chồng ông cũng đang trông nom mẹ già, cụ sống với vợ chồng ông đã gần 30 năm qua từ ngày cụ sang đoàn tụ gia đình, cụ tương đối còn khỏe mạnh so với số tuổi chỉ còn non hai năm nữa là gói tròn thế kỷ, ông thương mẹ nhưng đôi lúc cũng không thể không khỏi cằn nhằn mẹ, bởi dẫu sao ông và cụ vẫn là hai cá thể riêng biệt tính tình khác hẳn nhau, và thông thường theo bản chất tự nhiên càng về già thì càng có nhiều mặc cảm, cái mặc cảm sống thừa thãi và vô dụng, phải sống nhờ vào con cái bị con cái coi thường, nên tính tình đôi khi hơi “chướng”; May mà bà cụ bản chất hiền lành và ít nói bằng không chắc ông cũng phát khùng phát điên mất; Cụ chưa phải ngồi xe lăn hay nằm một chỗ, và tinh thần cụ còn minh mẫn chưa lú lẩn, những người quen biết thường hay nói “Cụ thật có phước với từng tuổi ấy mà còn minh mẫn và khỏe mạnh”! Quả thật mẹ ông có phước vì cụ không phải vào sống trong “Viện dưỡng lão” (Nursing home) hay nằm ở  “Tịnh dưỡng viện” (Hospice); Ở nhà cụ còn thấy người thân chung quanh ra vào hàng ngày còn có chút niềm vui, không phải cô đơn giữa các cụ gìa xa lạ nói đủ thứ tiếng, dần dà trở nên mất trí là điều khó tránh như nhiều cụ khác. Nhưng thật sự cá nhân ông cũng không biết mình có phước hay không bởi chính ông cũng đang trong tuổi “Thất thập cổ lai hy” chẳng khỏe mạnh gì, ra vào nhà thương và gặp Bác Sĩ nhiều hơn gặp chính người thân thích, vợ ông thì còn phải đi làm vì chưa tới tuổi về hưu, chỉ có mẹ già và mình ông quanh quẩn trông nom ở nhà. Giả thử cụ nằm liệt một chỗ thì cụ được vào viện tịnh dưỡng, ông sẽ nhẹ gánh thoải mái, tâm hồn thư thái muốn đi đâu thì đi lúc nào cũng được nhưng cụ sẽ khổ, một hai ngày vào thăm một lần chắc chắn tình thương qua cửa miệng sẽ tăng hơn nhiều “Xa thương gần thường” là thế.

     Tuy không phải hầu hạ cụ 24 giờ một ngày nhưng mỗi ngày ba buổi chờ giờ lo cơm nước, hay phải để mắt canh chừng xem cụ đi đâu có té ngã không, hoặc hướng dẫn cụ điều gì cụ chẳng nghe cụ cứ làm theo ý cụ lối  sống ở Việt Nam, chỉ thế cũng đủ mệt và tinh thần căng thẳng nặng chiũ rồi, chưa kể nhiều khi tới giờ ăn hỏi cụ thì  cụ “còn no”, nhất là đôi khi muốn đi nghỉ hè hay đi chơi xa vài ngày là gặp khó khăn sắp xếp bởi còn tùy thuộc vào gia đình những người em có thì giờ trông nom cụ không? Ông không có chị em gái, nhưng nếu có không biết ông có đùn cho họ như những người khác hay không! Ông chỉ có mấy anh em trai đều ở Mỹ, ông chẳng là anh cả cũng không phải em út, nhưng vì gia đình những người em mỗi người đều có “lý do riêng” để tránh, vợ chồng ông ở thế chẳng đặng đừng đành phải chịu, thôi thì tự an ủi làm hết bổn phận làm con cho trọn một đời. Bởi thế ông thương vợ ông là nàng dâu mà phải đặt vào địa vị của người con gái út!!! Càng thương hơn nữa cái đức tính hiền thục và hiếu thảo hơn người, bà chưa bao giờ to tiếng hay thốt ra những lời vô lễ “của nợ” để ám chỉ mẹ chồng, hoặc bù lu bù loa cãi lộn làm gia đình xào sáo, cũng chẳng khôn ngoan lanh lợi tìm lời khôn khéo ngọt ngào trốn tránh trách nhiệm như cuộc đời ông đã chứng kiến! Qua những bài học và kinh nghiệm bản thân ông cố gắng sắp xếp để tránh cho vợ chồng ông và gia đình các con cái khỏi vào lăn vào những vết xe nghịch cảnh cuộc đời đã vẽ! Vẫn biết “Mưu sự tại nhân, thành sự tại thiên” nhưng cứ sắp xếp và hy vọng vậy.

Nuôi con cực khổ trăm điều
Chăm cha dưỡng mẹ cũng nhiều gian truân
Trẻ thơ như nụ đầu xuân
Người già cằn cỗi như cành đông khô
Người ta nuôi trẻ mồ côi
Ai vào dưỡng lão nhận nuôi bao giờ
Công lao như nước xuôi dòng
Đừng trông nước chẩy ngược dòng luân lưu

Nctd
Cali, Thu 2018